Hyperpigmentatie is een veelvoorkomend huidprobleem waarbij bepaalde delen van de huid donkerder kleuren dan de omliggende huid. Dit komt doordat de huid plaatselijk te veel melanine aanmaakt. Melanine is het pigment dat verantwoordelijk is voor de kleur van onze huid, haren en ogen.
Veel mensen vragen zich af: wat is hyperpigmentatie precies en wat is de oorzaak ervan? In dit artikel leggen we dat stap voor stap uit.
Wat is hyperpigmentatie?
Hyperpigmentatie van de huid betekent dat er plaatselijk een ophoping van pigment ontstaat. Dit uit zich in bruine, grijze of soms zelfs blauwachtige vlekken op de huid. Hyperpigmentatie kan overal op het lichaam voorkomen, maar wordt het vaakst gezien in het gezicht, op de handen en op andere zonblootgestelde zones.
Hyperpigmentatie is onschuldig, maar kan cosmetisch als storend worden ervaren, vooral wanneer het zichtbaar is in het gezicht.
Hoe ontstaat hyperpigmentatie?
De kern van hyperpigmentatie ligt bij een verstoring in de melanineproductie. Wanneer melanocyten (pigmentcellen) overactief worden, produceren zij meer pigment dan nodig is. Dat pigment hoopt zich op in de huid en veroorzaakt donkere vlekken.
Deze overproductie kan door verschillende factoren worden getriggerd.
Hyperpigmentatie: oorzaken op een rij
Er zijn meerdere oorzaken van hyperpigmentatie. Vaak is het een combinatie van factoren.
Zonblootstelling
UV-straling is één van de belangrijkste oorzaken van hyperpigmentatie. Zonlicht stimuleert de melanineproductie, waardoor bestaande pigmentvlekken donkerder worden en nieuwe vlekken kunnen ontstaan. Dit verklaart waarom hyperpigmentatie vaak verergert in de zomer.
Hormonale invloeden (melasma oorzaak)
Een bekende vorm van hyperpigmentatie is melasma. De oorzaak van melasma ligt meestal bij hormonale schommelingen, zoals:
-
Zwangerschap
-
Gebruik van anticonceptie
-
Hormonale therapieën
In combinatie met zonlicht kan dit leiden tot hardnekkige pigmentvlekken, vooral in het gezicht.
Ontstekingen en huidbeschadiging
Na acne, wondjes, eczeem of andere huidirritaties kan post-inflammatoire hyperpigmentatie ontstaan. De huid reageert op de ontsteking door extra pigment aan te maken, wat resulteert in donkere vlekken na genezing.
Dit type hyperpigmentatie wordt vaak gezien bij:
-
Acne
-
Ingegroeide haren
-
Schaaf- of snijwonden
Hyperpigmentatie door huidziekten
Sommige hyperpigmentatie huidziekten kunnen ook pigmentveranderingen veroorzaken. Denk aan:
-
Eczeem
-
Psoriasis
-
Lichen planus
Bij deze aandoeningen ontstaat pigment vaak als gevolg van langdurige ontsteking of huidirritatie.
Hyperpigmentatie in het gezicht
Hyperpigmentatie in het gezicht komt veel voor omdat dit gebied het meest wordt blootgesteld aan zonlicht. Veelvoorkomende zones zijn:
-
Voorhoofd
-
Wangen
-
Bovenlip
-
Kin
Pigment rond de mond of op de bovenlip wordt soms specifiek aangeduid als hyperpigmentatie van de lippen of het gebied eromheen.
Waarom blijft hyperpigmentatie vaak terugkomen?
Een veelgestelde vraag is waarom hyperpigmentatie zo hardnekkig kan zijn. Dat komt doordat:
-
Pigment vaak diep in de huid ligt
-
De melanineproductie actief blijft
-
Zon en warmte pigment steeds opnieuw activeren
Veel producten pakken alleen het zichtbare pigment aan, maar niet de oorzaak: de overactieve pigmentcel.
Wat kun je doen bij hyperpigmentatie?
De juiste aanpak hangt af van:
-
De oorzaak van de hyperpigmentatie
-
De diepte van het pigment
-
De locatie (bijvoorbeeld gezicht of lippen)
Belangrijke basisstappen zijn:
-
Dagelijks gebruik van zonbescherming
-
Vermijden van overmatige zon en hitte
-
Zachte, niet-irriterende huidverzorging
Bij hardnekkige vormen, zoals melasma of diepgelegen hyperpigmentatie, is vaak een professionele pigmentbehandeling nodig die de melanineproductie reguleert.
In dat geval kan een dermamelan behandeling uitkomst bieden, omdat deze behandeling zowel corrigerend als regulerend werkt.
